"Newsweek historia": Przeprośmy Litwinów za zajęcie Wilna

2014-10-17 22:00:04 (ost. akt: 2014-10-17 22:18:15)
Żołnierze Żeligowskiego w Wilnie

Żołnierze Żeligowskiego w Wilnie

Autor zdjęcia: http://zbc.uz.zgora.pl/dlibra/doccontent?id=8266&dirids=1

Spore zamieszanie wśród litewskich Polaków wywołał Zbigniew Gluza, szef kwartalnika "Karta" i osoba wielce zasłużona dla Polski. W wywiadzie dla "Newsweek Historia" Gluza powiedział, że Polacy powinni przeprosić Litwinów za zajęcie Wilna w 1920 roku.

Chodzi o tzw. bunt Żeligowskiego. Po odparciu ataku sowieckiego na Polskę sprawa przynależności państowej wileńszczyzny była otwarta. Polska zobowiązała się wcześniej, że nie użyje siły, aby przyłączyć te ziemie do Polski. Polska podpisała też traktat z Litwą, który zdaniem Litwninów przyznawał im prawo do Wilna.

Stąd Piłsudski wymyślił, aby żołnierze 1 Dywizji Litewsko-Białoruskiej pod dowództwem generała Żeligowskiego (urodzony w Oszmianie koło Wilna) "zbuntowali się" i zajęli Wilno. tak sie też stało. 9 pażdziernika 1920 "zbuntowanie" żołnierze zajęli Wilno.
Aby nie drażnić Anglików i Francuzów Żeligowski ogłosił powstanie niezależnego państwa tzw. Litwy Środkowej. W 1922 roku włączono ją do Polski.

Litwini nigdy nie uznali przyłączenia Wilna do Polski i uznawali je za swoją stolicę będącą chwilowo pod polską okupacją.

- Nie rozumiałem litewskiego punktu widzenia, ich traumy po utracie Wilna. Jestem przekonany, że współczesne konflikty między Polakami i Litwinami mają źródło w tamtej przeszłości – mówił Gluza dla "Newsweeka Historia".

Jego zdaniem Litwini oczekują od Polski stwierdzenia wprost, że zajęcie Wilna w 1920 roku było błędem. Uważa też, że przeprosić powinien prezydent Komorowski.

Wywiad na stronie interenetowej "Newsweeka Historia" pojawił się teraz. Omówiły go niektóre polskie portale na Litwie. Warto jednak pamiętać, że sam wywiad w wersji papierowej pisma ukazał się rok temu.

Zbigniew Grzegorz Gluza : Polski redaktor i wydawca, działacz podziemia niepodległościowego. Aresztowany w 1985 roku. Po zwolnieniu zainicjował stworzenie Archiwum Wschodniego. Kierował tworzoną przez Archiwum "Biblioteką Wschodnią".
Dzisiaj jest redaktorem naczelnym kwartalnika historycznego "Karta", inicjatorem programów, takich jak "Wspólne Miejsce – Europa Wschodnia", "Indeks Represjonowanych" czy "Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką".

Autor i współautor kilkudziesięciu wystaw, m.in. Oblicza totalitaryzmu, Dni „Solidarności”, Bramy wolności. Od "Solidarności" do zjednoczenia Niemiec, Koniec Jałty.

W marcu 2011 odznaczony przez prezydenta Bronisława Komorowskiego Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski.
źródło: wikipedia


Wywiad: czytaj tutaj

Komentarze (4)

Dodaj komentarz Odśwież

Zacznij od: najciekawszych najstarszych najnowszych

Dodawaj komentarze jako zarejestrowany użytkownik - zaloguj się lub wejdź przez FB

  1. brema #1512796 | 31.61.*.* 19 paź 2014 11:22

    To oczywiste, że w 1918 roku Wilno było miastem polsko-zydowskim, czy może polsko-zydowsko-białoruskim. To jednak nie zmienia faktu, że Litwini uznawali ja za swoją historyczna stolicę. Samo kryterium etniczne zaś jest wielce zwodnicze. najlepszym przykładem możgą być zmiany po 1945 roku. A używanie epitetów, typu "dzicz" działa raczej na korzyść Litwinów...

    Ocena komentarza: warty uwagi (1) ! - + odpowiedz na ten komentarz

  2. Tadeusz #1512382 | 78.11.*.* 18 paź 2014 21:19

    To, że p. Gluza był działaczem podziemia niepodległościowego nie znaczy, że może pleść piramidalne bzdury na temat Wileńszczyzny i Polaków tam mieszkających kiedyś i teraz. Ten człowiek, co wynika z jego wypowiedzi, ma poważne braki z historii ostaniego stulecia naszego kraju. Na temat Wileńszczyzny napisano wiele prac. Wystarcz poczytać prof. Łosowskiego, to się bardzo rozjaśni na poddaszu. Można też zajrzec do roczników statystycznych, żeby sie przekonąc ilu Litwinów mieszkało w Wilnie i na Wileńszczyźnie. A jeszcze lepiej, jeśli pójdzie odwiedzić cmentarze, niekoniecznie na Rossie, ale w Trokach, Niemenczynie, Jaszunach, w Święcianach i td. to tam zetknie z historią. Trzeba chyba mieć złą wolę, żeby tak twierdzić, jak ów Gluza.

    Ocena komentarza: warty uwagi (1) ! - + odpowiedz na ten komentarz

  3. no #1511747 | 89.228.*.* 18 paź 2014 11:05

    moj ojciec byl w niewoli jako dziecko na litwie i zaznal od sku.wysynow litwinow ich milosci, a co dzisiaj te sku.wiele robia z naszymi, pie.dolona litwinska dzicz

    Ocena komentarza: warty uwagi (1) ! - + odpowiedz na ten komentarz pokaż odpowiedzi (1)